Codde en Van Beresteyn: ‘weldadige hofjes’     Hofjestuin met een nieuwe twist

Het Hofje van Heijthuijsen zoekt een prettige man/vrouw die het een uitdaging vindt om te helpen een hofjestuin nieuw leven in te blazen. Iemand met verstand van en ervaring met tuinieren om samen met bewoners het idee wat er ligt verder vorm te geven.

We willen een aantal keer bij elkaar komen in 2020.

Het gaat hier om de tuin van het hofje van Heijthuijsen tegenover de Haarlemmerhout in Haarlem. Dit hofje is gesticht in 1650 door textielkoopman Willem van Heijthuijsen. Het is het enige Haarlemse hofje dat in de Gouden Eeuw buiten de stadsmuren is gebouwd. Er zijn 9 huisjes waar zowel mannen als vrouwen wonen. Het hofje wordt beheerd door een stichting waarbij vier regenten het bestuur vormen. Allen op vrijwillige basis.



De tuincommissie bestaat uit 3 bewoners en een regent (bestuurslid). De sfeer onderling is informeel.
Ons doel is om een tuin te creëren waar zowel bewoners als bezoekers van kunnen genieten.

We horen graag van je via info@willemvanheijthuijsen.nl


Haarlemse hofjeskrant gratis verkrijbaar:
Haarlem:
DekaMarkt Rijksstraatweg 283, Rijksstraatweg 40-42, Anthony Fokkerlaan, Eksterlaan, Meester Cornelisstraat, Schalkwijkerstraat, Gedempte Oude Gracht, Amsterdamstraat, Prinses Beatrixplein, Oranjeboomstraat, Ramplaan en Floridaplein. VOMAR Da Vinciplein, Stephensonstraat en Paul Krugerkade. JUMBO Engelenburg. PLUS Rijksstraatweg en de Coop Stuyvesantplein. AH Floriadeplein, Marsmanplein, Soendaplein, Drossestraat, Westergracht, Grote Houtstraat, Kruisstraat en Spoorwegstraat. VVV, Noord-Hollands Archief, Van der Pigge, Muys Kantoor & Cadeau, DEKATUIN. Bibliotheken Gasthuisstraat, Planetenlaan en Leonard Springerlaan. Heemstede: VOMAR Binnenweg, AH Blekersvaartweg, SPAR Te Winkelhof en PRIMERA De Pijp
Raadhuisstraat, Bibliotheek Julianaplein.
Bloemendaal:
AH en Papyrium Bloemendaalseweg.

 

d

In aanwezigheid van tweehonderd gasten complimenteerde burgemeester Jos Wienen op 20 december 2019 Wim Cerutti met zijn indrukwekkende oeuvre over de geschiedenis van Haarlem én in het bijzonder met zijn nieuwste pennevrucht.    

Wienen: ‘Het is een prachtig boek, met onverwachte details. Weer een echte Cerutti, die zijn onderwerp steeds in een breder kader plaatst. Het verhaal van Codde en Van Beresteyn verweeft hij met de geschiedenis van de stad, van katholiek Haarlem en van de andere hofjes’.
Haarlem chroniqueur Cerutti was aanvankelijk bang dat er niet genoeg materiaal was om de geschiedenis van beide hofjes te schetsen, want in vorige eeuwen is enorm veel archief verloren gegaan. Cerutti: ‘Maar met extra speuren en puzzelen is er uiteindelijk toch heel veel boven water gekomen.’
De burgemeester hield een warm pleidooi voor kleinschalige woonvormen. ‘In deze hectische tijd verlangen mensen naar beslotenheid en rust. De modern tijd dwingt niet tot grootschaligheid, integendeel. We hebben juist woonvormen nodig waar mensen wonen, die elkaar kennen en naar elkaar omkijken.’
Cerutti’s boek ‘De weldadige hofjes van Pieter Janszoon Codde en Nicolaas van Beresteyn in Haarlem’, is voor € 24,95 te koop in de boekhandel.
 


   

   
Eeuwenoude pomp gerestaureerd        
De 17de-eeuwse pomp in het Frans Loenenhofje is gerestaureerd en werkt weer. Wat was er zo’n tien jaar geleden gebeurd? De vrouw van het beheerdersechtpaar kon niet tegen dat piepende geluid en had haar man opdracht gegeven ‘dat ding’ onklaar te maken. Wat bleek later: Elbert had de zuigerstangen eruit gehaald.    
         

Bronpijp
Bij nadere inspectie bleek dat de ijzeren bronpijp verroest was, ook de houten cilinders waren kapot. Voordat smid Paul van Trigt aan het binnenwerk begon, moest de bronpijp worden vervangen. Van Trigt: ‘Tijdens het graven zijn we meerdere funderingen tegen gekomen en moesten we steeds verder van de pomp af zoeken naar een goede plek. Op anderhalve meter uit de gevel vonden we die en hoefden we alleen door een plavuizenvloer heen. Op 8,5 meter vonden we grondwater.’

Pompbak
Smid Van Trigt fabriceerde in zijn werkplaats nieuwe zuigerstangen en cilinders van roestvrijstaal, maakte de zuigers van kunststof en voorzag die van leren manchetten. De linkerzwengel is nu aangesloten op bronwater, de rechterzwengel op regenwater uit de oude waterput. Met de hardstenen pompbak heeft de firma Swaalf geholpen. Aad Swaalf: ‘De pompbak was in matige staat. We hebben potentiële scheuren behandeld zodat hij de komende honderd jaar weer waterdicht is.’

Feestje
Op 18 juni werd de dubbele pomp feestelijk in gebruik genomen. Voordat het zover was, zongen de hofdames eerst twee ‘pompklassiekers’, ‘Twee emmertjes water halen, twee emmertjes pompen’ en ‘Daar bij die waterpomp’ (een variant op ‘Daar bij die waterkant’).

 


Hofje van Heijthuijsen: Jos Wienen en regentes Taetske van Dijk

 





Ze werden op banjo begeleid door regent Wil van Schaik en op sopraansax door hofklusjesman Arie van der Kwaak. Bewoonster Lian Tan mocht de pomp onthullen en er een slinger aan geven. Pure nostalgie in een hofje waar de tijd nu nog meer stil staat!

   

   
‘Wie het eerst komt, het eerst draait’    

Je was doen in een hofje is wel een dingetje. In een aantal hofjes is net als vroeger een collectieve wasgelegenheid, een wasmachine. In de 17de eeuw ging dat op de hand in een wastobbe, en later in een wasketel van geëmaileerd ijzer.

   

Natuurlijk ontstaat, als er in een hofje een wasmachine in gebruik is, er zo nu en dan een opstopping, zeker als iemand die ene wasmachine voor drie wassen heeft geclaimd. Tot afspraken hierover komen, blijft lastig. ‘Wie het eerst komt, het eerst draait’ is de regel. En ja, mochten de irritaties hoog oplopen, dan kun je altijd nog naar een wasserette, of zelf een wasmachine laten aansluiten.

18de eeuwse wasketel
Hoe modern was het dat bij de oplevering in 1733 van het Hofje van Staats, het washok een ingemetselde wasketel met daaronder stookgelegenheid had. Want het water moest wel warm zijn om de linnen kleding te wassen. Boven de wasketels hingen superdelux koperen pompkranen. Tijdens de grote renovatie tussen 1988 en 1991 is het washok bij het hoekhuis getrokken en maakt nu deel uit van de keuken. De antieke wasketel staat er als aandenken aan een tijd dat huishouden nog een vak was. Pleister op de wonde voor de bewoner: de keuken is ruim en kijkt uit op een binnentuintje.

     

   
         
Het hofje van Bomans
De kop suggereert dat er een hofje bestaat dat naar een van Nederlandse grootste schrijvers is vernoemd. Dat is niet het geval. Maar wat niet is kan nog komen.

Haarlemmer Godfried Bomans was een veelzijdig schrijver. Hij leek elk genre aan te kunnen: sprookje, biografie, detectiveverhaal. Parodie en plechtstatigheid gingen bij hem hand in hand. ‘Humor is overwonnen droefheid’, zei hij. Na de oorlog begint hij met tekenaar Carol Voges in de Volkskrant de strip Pa Pinkelman en Tante Pollewop. De licht absurdistische strip was oorspronkelijk bedoeld voor kinderen, maar trok al gauw een volwassenener lezerspubliek. Pa Pinkelman wordt gekenmerkt door zijn ronde bril-letje, zijn magische bolhoed en zijn sigaar. Hij komt uit een oud tovenaarsgeslacht, maar zijn eigen toverkwaliteiten zijn ronduit middelmatig
     
         

Op sommige weekdagen is hij maar tot een enkel toverkunstje in staat. De strip is een succes, er verschijnen uiteindelijk vier bundels met avonturen van dit heerschap. In de vierde en laatste reeks, ‘De onsterfelijke Pa Pinkelman’, wonen Tante Pollewop en haar man in een hofje. Pa Pinkelman verdient een leuke boterham door zich tegen betaling, hij is immers een beroemd persoon, aan toeristen te laten zien. Zou Bomans voor de strip een Haarlems hofje in gedachten hebben gehad?

Bekijk hier de strip ‘De onsterfelijke Pa Pinkelman’

     
     

   
Hofjesconcerten: sfeervol en afwisselend        

Op 29 juni vinden in zes hofjes, waaronder het Frans Loenenhofje en Luthers hofje, tussen 12.00 en 17.00 uur de befaamde hofjesconcerten plaats.

Op 29 juni vinden in zes hofjes, waaronder het Frans Loenenhofje en Luthers hofje, tussen 12.00 en 17.00 uur de befaamde hofjesconcerten plaats. Vocale ensembles en amateurkoren vanuit het hele land brengen uiteenlopende genres: klassiek, jazzy, pop, middeleeuws. De hofjesconcerten zijn gratis, ieder koor zingt maximaal 25 minuten en de organisatie van Koorbiënnale zorgt ook voor banken en stoelen. Kijk voor het programma op www.koorbiennale.nl

     

   
         
  Tien jaar Hofjeskrant
Op 12 oktober werd die mijlpaal in besloten kring gevierd met optredens van het trio Bijlsma²Hooglugt en stadsdichter Willemien Spook. Michaela Bijlsma, inmiddels ook hofbewoner, schreef speciaal een hofjeslied. Extra leuk was dat de stad in de persoon van burgemeester Jos Wienen namens de Haarlemse Hofjes een tegeltableau overhandigd kreeg.
   
     

   
Tegeltableau op zijn plek    
Haarlem telt drieëntwintig hofjes. Landelijk gezien niet de meeste maar volgens velen wel de mooiste. Al die namen tezamen met een tekening van een ‘fantasiehofje’  staan op het tegeltableau. Zoek de verschillen met het Hofje van Oorschot! Het beeld van dat hofje aan de Kruisstraat is voor Haarlemmers misschien wel het meest vertrouwd, zo open en midden in de stad. 

Het tableau hangt op de monumentale muur van wat nu speeltuin ‘t Paradijsje is, maar waar tot 1871 de huisjes van het Comanshofje stonden, gesticht door het koopmansgilde. Dat hofje had een statig gildehuis. De woningen werden gesloopt, maar het gildehuis bleef behouden. Wat ook overbleef is een herinnering aan het hofje in de vorm van een gedenksteen. Twee andere hofjes in deze straat doorstonden wel de tand des tijds, het Frans Loenenhofje en het Luthers Hofje.
 
Op de foto: Rie Neehus en Ena Govers, bewoonsters van het Frans Loenenhofje, onthullen het tableau onder het toeziend oog van Wilco Vreugdenhil van Kernbouw bv
   

   
Nieuw Hofjeslied
Speciaal voor het jubileumfeest ‘Tien jaar Hofjeskrant’ schreef Michaëla Bijlsma een Hofjeslied. In veertien coupletten worden de de drieëntwintig hofjes bezongen.
   
         
     

   
Place du Tertre van Kunst Zij Ons Doel
Hofjes en bewoners, vereeuwigd door tekenaars van KZOD, werden tentoongesteld op de expositie ’10 jaar Hofjeskrant’ in de Kloostergangen van 7 december t/m 3 januari.
  place    
           

     
Tien jaar Hofjeskrant      

Foto  Sander Stoepker: Links het Hofje van Bakenes, recht Johan Enschedéhof

  Na tien jaar is de Haarlemse Hofjeskrant een begrip in de stad. De krant geeft driejaarlijks een inkijkje in de geschiedenis, het hofje als monument en het reilen en zeilen van zijn bewoners.
In zijn redactioneel schrijft redacteur Willem Brand: ‘Ik ben al tien jaar in touw met hofjes. Een eigen wereld: overzichtelijk, met historie en best benaderbaar. Vijfendertig nummers en ruim driehonderdduizend kranten verder is het eind nog niet in zicht.’ In het 35ste nummer bezoekt hij o.a. het Hofje van Guurtje de Waal en het Hofje van Noblet. Tekenaars van Kunst Zij Ons Doel maken kennis met een keur aan hofjes. Ook krijgen twee regenten aandacht omdat ze al vijfentwintig jaar onbetaald bestuurder zijn.

Job Thöne, bestuurder van het Hofje van Bakenes, stond samen met collega-bestuurder Ok de Lange aan de basis van het Johan Enschedéhof dat pal aan Bakenes is gebouwd. Het oudste hofje naast het jongste hofje (zie foto)! Job beseft als geen ander, en daarin hij is lang niet de enige bestuurder, dat je er moet zijn voor de bewoners en dat je de saamhorigheid kan aanwakkeren met af en toe een gezellige happening. Die woorden gebruikt ook Bert van Apeldoorn van Hofje In den Groenen Tuin: ‘Een borrel of BBQ op zijn tijd doet enorm veel goed.’
     

   
Hofjesstichter krijgt stripboek      
De hofjeswereld heeft een primeur. Op 18 mei verschijnt 368 jaar na zijn dood een stripboek over Willem van Heijthuijsen, de stichter van het gelijknamige hofje aan de Kleine Houtweg (tegenover Nurks in de Hout).      
           

‘Willem’ is een intrigerend verhaal voor jong en oud over Charlie uit Harlem New York, op zoek naar haar Hollandse wortels. Met een verloren liefde als rode draad. Knap hoe scriptschrijver Eva Maria de Wit feit en fictie verbindt. Illustrator Eric J. Coolen tekende het verleden schetsmatig en het heden in de tekenstijl ‘klare lijn’. De verteller is de geest van Wilem die nog steeds rondwaart.

De liefhebber van geschiedkundige feiten en verdieping vindt achterin het boek een tijdlijn met gebeurtenissen in het hofje, plus tien boeiende artikelen. Met de uitgave van dit bijzondere boek brengt de opdrachtgever, het bestuur van het hofje van Heijthuijsen, de hofjes als woon- en bestuursvorm ludiek onder de aandacht.

Voorzitter Gonda Koster is er trots op dat het hofje in grote lijnen nog steeds bestaat zoals stichter Willem dat in 1636 in zijn testament heeft laten vastleggen. Het hofje wordt ook nog in diens geest bestuurd, namelijk door onbetaalde regenten. Dat is in de meeste hofjes nog traditie. Regenten bewaken de monumentale staat van de huisjes en de hofjescultuur.

Info en bestellingen: willemvanheijthuijsen.nl

 

> > Een stripboek voor jong en oud
   

     
  De Haarlemse Hofjes van Anton Pieck
Anton Pieck tekende met oog voor detail, romantiek, ironie en humor, vertelt kenner Pieter Aurik in de 32ste Haarlemse Hofjeskrant.

Aurik: ‘Wat de hofjes betreft, hij heeft ze ook in Leiden, Amsterdam, Den Haag, Alkmaar, Brugge, Gouda, Hoorn en Lier (België) getekend. Haarlem heeft hij van alle steden het meest getekend. Buiten maakte hij de schetsen, thuis werkte hij die uit. Hij beschikte over een fotografisch geheugen en tekende aparte elementen vaak buiten gedetailleerd uit. Alles wat oud en vervallen was of op instorten stond had zijn aandacht.’
Vier van de dertig tekeningen uit de brochure ‘Een wandeling door historisch Haarlem’ zijn tekeningen van hofjes. De mooiste, die van het Hofje van Loo*, is in kleur. De andere drie verschenen, weet Pieter Aurik, in zwart-wit in een kalender van 1946.
In Hofjeskrant 32 een hele pagina Pieck.
     

   

     
  Zwengelpomp als blikvanger
Drie dagen kostte het om de hand- of zwengelpomp te plaatsen. Na eerst een fundering te hebben gelegd werd de pomp in drie delen binnengebracht en via een mobiele portaalkraan in elkaar gezet.

Tobias Snoep ontwierp en tekende geïnspireerd op historische modellen een klassieke pomp. Bijzonder is het prachtig uitgehouwen reliëf waarop Snoep op het allerlaatste moment nog zijn steenhouwersteken heeft gezet. Andere voorbeelden van vakmanschap zijn de twee door Snoep ontworpen bronzen kranen en de rechtshandige slinger. Qua formaat past de pomp prima in het hofje. Regent Jan Willemink: ‘De pomp is een meesterstuk en een belangrijke toevoeging voor ons hofje.’
   


 


   
Klaas Faber (102) bezoekt Hofje van Heijthuijsen
 

Lees het artikel op www.dichtbij.nl
     

   

Regisseur René Retel gebruikte als basis voor de ‘Kop van Jut’ een veelbesproken Haagse moord op 13 december 1872. Hendrik Jut pleegt samen met zijn latere vrouw Christien Goedvolk een dubbele moord in het huis van een rijke weduwe. Christien had daar als dienstmeisje gewerkt.

Het toneelstuk met in de hoofdrol de dochter van het moordstel speelt zich in 1912 af in Haarlem. Angstvallig houdt Angelique Sonneville-Jut de geschiedenis van haar ouders voor haar man en vrienden geheim. Dat wordt lastig als haar moeder opduikt. Als weduwe Münneman solliciteert zij naar een woning in het hofje van Guurtje de Waal. Maar Christien blijkt niet van onbesproken gedrag en wordt ontmaskerd door door de Haarlemse armenopziener Kees Nel.

De kermis met het rariteitenkabinet met o.a. de vrouw met de vier borsten en de Siamese tweeling plus een Kop van Jut zijn in het stuk attributen.

      Hofje op TV
   

Onder de titel ‘De markante bewoners van een katholiek hofje’ werd op zondag 15 februari bij Kruispunt door de KRO-NCRV een documentaire uitgezonden over het hofje Codde en van Beresteyn.
Bekijk hier de documentaire

   
Jonge restaurateurs gezocht          
In de nieuwbouw worden er meters gemaakt, wie restaureert gaat echter niet voor kwantiteit maar kwaliteit. Kennis van oude materialen en van oude technieken is een vereiste. Hoe zorgen restaurateurs en aannemers voor goede opvolgers?

Het leerlingbedrijf heeft het moeilijk. Het aantal leerbedrijven in de regio is gedaald: in 2007 waren het er nog 110, in 2014 nog maar 75. De Historische Vereniging Haerlem organiseerde een drukbezochte avond over het leerlingwezen en restaureren.

                                                      Kaleien in het Hofje van Bakenes
     

   
Mantelzorg een kwestie van verhuizen?     Hofjesspel
In het Lolis Ludwig Hofje in de Vijfhoek is sprake van een zogenaamde extended family. Met dit verschil: drie generaties wonen niet net als vroeger in één en hetzelfde huis, maar ieder in hun eigen hofjeswoning.

‘We doen wat de overheid graag ziet. Vooralsnog zorgen mijn ouders behalve voor zichzelf ook voor onze kinderen. In ruil voor het oppassen hebben Otto en ik klussen voor hen in huis gedaan’, vertelt Petra Diesfeldt. Zo vertaald is het hofjesconcept hét voorbeeld voor een moderne participatiesamenleving. Mantelzorg voor ouders van (klein)kinderen is vaak door logistieke oorzaken een lastig uit te voeren klus. De ouders van Petra verhuisden van Nieuwegein naar Haarlem. Ze lieten daar een vriendenkring achter en bouwden die hier langzaam weer op.
Op wereldschaal is het gewoon dat kinderen eerst in het huis van hun ouders wonen en dat later wanneer de kinderen van de kinderen het huis uit, zijn de ouders (weer) een plek krijgen. Nu er voor grootouders pas plek in bejaardenhuizen is als het eind bijna in zicht is, is de mooie oude dag vooral een kwestie van zorgen dat er mantelzorg in de buurt is. En waarom niet zorgen dat de cirkel van ouderlijke zorg rond is? Kwestie van beschaving, toch?
      Er is een heus hofjesspel in de maak. De bedenker ervan is Arwin Kossen, de illustrator Alex van Koten.
Thema is het contrast tussen de rust van de hofjes en de hectiek van het verkeer. In het spel loop je door de stad langs diverse hofjes. Er zijn vier verschillende routes die elk op de Grote Markt beginnen en eindigen. De verwachting is dat het spel eind 2014 zal worden gelanceerd.

   


  Lees artikel op www.dichtbij.nl:

'Hofjes zijn een modern woonconcept'

    Hofjespuzzel naar oud-aannemer
Onlangs wilde dochter Saskia Makkelie-Bellaart haar vader verrassen. Dertig jaar deed Harry Bellaart het onderhoud van het hofje Inden Groenen Tuin.

Saskia: 'Hij heeft er tot zijn zeventigste gewerkt en alle huisjes plus het hoofdgebouw gerestaureerd. Het zwaarst wat hij heeft gedaan was door een nauw gat massieve nokstenen tillen. Hij was verknocht aan het hofje. Daarom hebben we op zijn tachtigste verjaardag in de hoftuin een familiefoto laten maken. Puzzelen doet hij sinds een jaar of drie.
Geïnteresseerd in de puzzel?
(1000 stukjes, formaat 45 bij
69 cm)
Ga naar info@alexvankoten.nl of
bel 06 – 120 58 247

Prettig oud worden
Het hofje Codde en Van Beresteyn voldoet het meest aan het traditionele hofjesprofiel. De dames wonen er om niet en de gemiddelde leeftijd ligt rond de 75 jaar.



Onlangs vierden drie dames er tegelijk hun 90ste verjaardag. Medehofgenoot Louis Koster schreef de rest van dit stukje en maakte ook de foto. Alle drie zijn nog actief en vooral opgewekt. Nel is tevreden met het leven wat ze achter de rug heeft. Ze geniet van de hoftuin en van de hofgenoten die ze af en toe buiten spreekt. Dat geldt ook voor An. Zij versiert haar voortuin met prachtige planten. Roos zien we niet zoveel in de tuin. Ze heeft het te druk met kaarten maken voor een goed doel. Zij is de enige van de drie dames die nog fietst! Menig hofdame tekent ervoor om zó oud te kunnen worden.




 
Torrentius, Loenen & Cerutti  

Op vrijdag 9 mei is in de Gravenzaal het boek Torrentius ten doop gehouden. Schrijver is Wim Cerutti, oud-secretaris van de stichting Haarlemse Hofjes.

Torrentius had tijdens zijn avondje uit met advocaat Paulus van Beresteyn ook opgeschept over zijn veroveringen in de hogere kringen. Later, in het proces, werd hij ervan beschuldigd deze vrouwen onheus te hebben bejegend. Maar dat zag de officier van justitie verkeerd, zo stelde Torrentius. 'Ik heb alleen maar gevraagd of ze bereid waren naakt voor me te poseren.' De spreuk 'Bene vixit qui bene latuit' ofwel 'Hij die in het verborgene heeft geleefd, heeft goed geleefd' staat zowel in een gedicht van
   
Torrentius als op een van zijn verloren gegane schilderijen. Waarom Frans Loenen, met wiens nalatenschap het gelijknamige hofje is gesticht, die spreuk voerde is volgens Cerutti niet bekend. Hij is wel te vinden op de bankjes in het hofje.
Het Torrentiusboek is te bestellen op www.torrentius.net. Hierop ook meer informatie over het Torrentiusjaar 2014.
 
   

 

  Otto Schilling schildert verdwenen hofje

In opdracht van de redactie van de Haarlemse Hofjeskrant heeft Haarlemmer Otto Schilling, (portret)schilder medewerker van het Frans Hals Museum, het verdwenen Sint Annahofje geschilderd.


In 1636 stichtte pastoor August Bloemert een katholieke schuilkerk in de brouwerij/mouterij aan de Bakenessergracht 33. De kerk werd gewijd aan Sint Anna, naar de naam van buurhuis op nummer 35! In de omgeving van van deze zolderkerk kocht Bloemert een aantal huisjes op. Zo ontstond een woongemeenschap van 'klopjes', kosteressen van de kerk die zo genoemd werden omdat ze aan de deur van gelovigen klopten om een kerkdienst aan te kondigen. De schuilkerk, die nog steeds bestaat, is in de Tweede Wereldoorlog gebruikt als hoofdwartier van de Binnenlandse Strijdkrachten. Otto Schilling gebruikte het Bruiningshofje als inspiratiebron voor dit in 1774 afgebroken hofje. Eric J. Coolen maakte een prent van het Annahofje.
 

 
Essenhofje verliest twee markante bewoners

In korte tijd verloor het Essenhof twee markante bewoners: de oudste bewoner Jeltje Zwaanswijk (97) overleed een paar maanden voor columnist Ko van Leeuwen (70).
Die twee waren goede vrienden, weet kapper Frits Franken van de Gasthuissingel. 'Elke vrijdagmorgen was het vaste prik, dan kwam Jeltje langs. Soms met Ko. Als hij dan vroeg of er koffie was, dan zei Jeltje: Zet zelf maar. En dat deed Ko dan.'
Ko was naast zijn vrijwilligerswerk als binnenvader van het Essenhof vooral toneelregisseur en columnist. Voor dat laatste zat hij door zijn vele contacten, zo leek het, nooit verlegen om een onderwerp. Zo maakte hij met Gildegids Thon Fikkerman talloze wandelingen. Natuurlijk deden ze ook vaak hofjes aan.
Voor het Essenhofje werd Ko gevraagd om bij het 140-jarig jubileum in 2006 een boek te schrijven. Tijdens een gesprek hierover met regent Job Thöne, liet Ko vallen dat hij op zoek was naar een woning. Of er geen plek was in het hofje, de bewoners kende hij inmiddels al dankzij de gesprekken!
   
Zijn debuutrede tijdens een bewonersvergadering als meneer Haas, de oprichter van het Hof, was een geweldige binnenkomer, vond buurvrouw Atie de Ruiter. 'Hij nam de regenten op de hak, de tranen liepen me over de wangen.'
Ko was geknipt voor de rol van regelaar. De Ruiter: 'Hij was attent en gastvrij. Je mocht hem alleen niet tijdens het ontbijt storen. Jeltje bracht hij als het sneeuwde met de auto naar de kapper.' Thöne: 'Een mensen-mens die vriendelijk maar, indien noodzakelijk, ook duidelijk de regie voerde.'
Op 1 april, Eerste Paasdag, scheen de zon en vielen er sneeuwvlokken. Die dag zag ik Ko voor het laatst. 'Je verliest een medewerker' was het eerste wat hij zei. Ja, een hele bijzondere. We zullen hem én zijn humorvolle bijdragen als columnist voor de Haarlemse Hofjeskrant zeer missen.
 

Steen Lucie hofje naar Haarlem
     
 

 

De vraag over 'het wie, wat, waar en waarom' wat betreft de steen van het Lucie Hofje heeft aardig wat stof doen opwaaien. Vier Haarlemmers, te weten Elly Lemmens, Bram Rietveld, René Wassenaar en mevrouw Willemsen hebben zich via archiefonderzoek ingespannen om te achterhalen of het hofje heeft bestaan en waar. Ook is de stamboom van de familie doorgespit.

Lees verder